ર્ાનવીીનો શિ¢રર્ોર ગુુણ - સત્યતાા
માણસનુંા બોધા ગણં ોમાȏ તિશરમોર ગણં સત્યતીાનુંો છ.ે એનુંાથાી જીવનુંનુંી ઓળખ અનુંે શોભાાવે છ,ે સત્ય હીંશે તીો જ બોીજા ગણં ો માણસનુંે ગણં વતીȏ ો રાખશ.ે જોકે ગણં વતીȏ ા રહીંવે અઘરુંȏ હીંશ,ે પણ અશક્ય તીો નુંથાી જ. સત્ય હીંમં શે ાȏ તીમારી આસપાસ હીંોય છે એ તીમારી સતીતી પરીક્ષા કરતીંȏ રહીંે છ.ે એમાȏ પાર ઉતીરો તીો તીમારુંȏ જીવનું સફેળ.
એક બોાદશાહીંનુંા સમયમાȏ એક મસં ાફેર રસ્તીે જઇ રહ્યાો હીંતીો. તીણે રસ્તીામાȏ એક માણસ પડેલોે ો જોયો, નુંજીક જઇનુંે તીપાસ કરી તીો એ માણસ મરી ગયલોે ો હીંતીો. તીનુંે માથાંȏ કપાયલોે હીંતીંȏ નુંે છાતીીમાȏ છરીનુંા ઘા જણાતીા હીંતીા. આવંȏ દૃશ્ય જોઇ પલોે ો ગભારાઇ ગયો, અનુંે આજબોં ાજં કોઇ છે કે નુંહીંં તીે શોધવા ફેાફેȏ ા મારવા લોાગ્યો. એવામાȏ એ બોાદશાહીંનુંા હીંાકમે નુંો નુંોકર ત્યાȏ થાઇનુંે જતીો હીંતીો, તીણે પલોે ા માણસનુંે જોયો, એ ડેરી ગયો હીંતીો, અનુંે ફેાફેȏ ા મારતીો હીંતીો, એટેલોે પલોે ાએ માનુંી લોીધંȏ ક,ે આ જ માણસે આનુંંȏ ખનુંૂ કયɖં છે અનુંે ભાાગવા જતીો હીંશ.ે આમ તિવચોારી પલોે ાએ મસં ાફેરનુંે પકડેી લોીધો, અનુંે રાજમાȏ હીંાકમે પાસે લોઇ ગયો.
હીંાકમે મસં ાફેરનુંે ધમકાવીનુંે પછૂ પરછ કરવા માડેȏ ી મસં ાફેરે એક જ વાતી કરી મં ખનુંૂ નુંથાી કય,ɖં હુંં તીો રસ્તીે જતીો હીંતીો નુંે આ લોાશ જોઇ એટેલોે તીપાસ કરવા ઊંભાો રહ્યાો, ત્યાȏ આ તીમારો નુંોકર મનુંે અહીંં પકડેી લોાવ્યો.
હીંાકમે બોોલ્યો, “નુંા, આ ખનુંૂ તીં જ કયɖં છ.ે તીંȏ સ્થાળ ઉપર હીંાજર હીંતીો. મારા માણસે તીનુંે જોયો છ.ે એટેલોે હુંં તીનુંે મૃત્યદં ડેં નુંી સજા આપંȏ છ.ંȏ ”
મસં ાફેર કરગરતીો રહ્યાો, પણ હીંાકમે નુંા માન્યો.
બોીજા દિદવસે ગામમાȏ ઢઢં રે ો પીટેાવ્યો, કે આવતીીકાલોે એક ખનુંૂ ીનુંે મદે ાનુંમાȏ જાહીંરે માȏ ફેાસȏ ી દવે ામાȏ આવશ.ે
આ મજં બો પલોે ા મસં ાફેરનુંે બોાધȏ ીનુંે મદે ાનુંમાȏ લોઇ જવાયો, મસં ાફેર હીંજએં કરગરતીો હીંતીો, રડેતીો હીંતીો, પણ તીનુંે ી વાતી કોઇ સાભાȏ ળતીંȏ નું હીંતી.ંȏ
ફેાસȏ ી સમયે બોાદશાહીં હીંાજર રહીંે એવો તિનુંયમ, એટેલોે બોાદશાહીં હીંજં આવ્યા નું હીંતીા.
એટેલોામાȏ એક માણસ ત્યાȏ આવ્યો, એ બોોલ્યો; “અલ્યા ઊંભાા રહીંો, આ માણસ સાચોો ખનુંૂ ી નુંથાી, ખનુંૂ તીો મં કયɖં છે એનુંે છોડેી મકૂ ો, અનુંે ફેાસȏ ી આપવી હીંોય તીો મનુંે આપો.”
એટેલોામાȏ બોાદશાહીં આવ્યા, એમણે બોનુંȏ નુંે ી વાતી સાભાȏ ળી, પલોે ા તિનુંદોર્ષ મસં ાફેરનુંે છોડેી દીધો અનુંે સાચોંȏ બોોલોનુંાર ખનુંૂ ીનુંે પણ મોતીનુંી સજા માફે કરી જલોે વાસ ફેરમાવ્યો, કારણ એ સાચોંȏ બોોલ્યો હીંતીો, પણ ગનુંં ો તીો કયો જ હીંતીો.
જ્યારે પલોે ો તિનુંદોર્ષ મસં ાફેર પણ સાચોો હીંતીો, એનુંી ખાતીરી બોાદશાહીંનુંે થાઇ હીંતીી એટેલોે એનુંે મક્તં કયો. આમ “સાચોનુંે આચોȏ નુંહીંં” એમ કહીંે છે તીે સત્ય છ.ે
સત્યનુંો તિવજય હીંમં શે ાȏ થાાય છ,ે એ કદાચો અસત્યનુંા અધȏ કારમાȏ અટેવાઇ જાય, પણ આખરે એ અધȏ કાર ભાદે ી બોહીંાર જરૂર આવે છ.ે સત્યનુંે પગ હીંોય છ,ે અનુંે જઠૂ નુંે પાખȏ ો હીંોય છ,ે જઠૂ જલ્દી ફેલોે ાય છ,ે એ ઝડેપથાી આગળ વધી જાય છ.ે સત્યનુંે પગ છે એટેલોે એ માત્ર ચોાલોે છ.ે પણ એ ચોાલોે છે મક્કમ પગલો.ે એ મોડેંȏ પણ મક્કમપણે પ્રગટેે છે અનુંે અસત્યનુંા અધȏ કારનુંે રોળી નુંાખે છ.ે માટેે સાચોા બોનુંો અનુંે સત્યનુંે જ વળગી રહીંો, એ જીતીે છે જરૂર.